A regra 3-2-1
das copias de seguridade

Tres copias dos teus datos —o orixinal máis dúas—, en dous soportes de natureza distinta, cunha delas fóra do edificio onde está o orixinal. Cada número cobre un fallo distinto: a segunda copia cobre que a primeira falle; o segundo soporte cobre que un tipo de fallo (mecánico, de firmware, de lote) non afecte ás dúas á vez; a copia fóra do lugar cobre incendio, roubo, auga ou calquera cousa que lle pase ao edificio enteiro. É unha regra de deseño, non de comprobación: dille cantas copias ter e onde poñelas, pero non di nada sobre se esas copias, o día que as precises, se van poder abrir. Esa parte —a que de verdade determina se a regra serviu de algo— é a que se explica neste artigo: a proba de restauración.

Restaurando, non revisando o rexistro do programa de copia. Escolle un ficheiro calquera —non o máis doado, un ao chou—, bórrao da túa vista ou traballa sobre unha copia do sistema, e recupérao desde a copia de seguridade coma se de verdade o perdeses. Despois ábreo. Se se abre e o contido é o esperado, esa copia funciona nese punto do tempo. Se o proceso falla, se atasca, pide un contrasinal que ninguén lembra ou o ficheiro recuperado non abre, acabas de atopar o problema con tempo de abondo para arranxalo, en vez de descubrilo o día que de verdade perdiches algo. Un informe de «copia completada sen erros» non proba isto: confirma que se escribiron bytes nalgún sitio, non que eses bytes formen un ficheiro lexible.

Depende de canto dependes deses datos, non dun calendario fixo para todo o mundo. Para un particular con fotos e documentos, unha comprobación trimestral é razoable: coller un ficheiro ao chou e abrilo. Para unha peme con cartafoles compartidos de traballo diario, mensual ten máis sentido, porque hai máis xente xerando datos novos e máis marxe para que algo se rompa sen que ninguén o note. Para datos críticos —contabilidade, un servidor que se cae para a actividade— convén engadir unha restauración completa, non só dun ficheiro, polo menos unha vez ao ano, para comprobar tamén canto se tarda en volver estar operativo. O importante non é acertar a cadencia exacta, é que exista unha, escrita nalgún sitio e coa data da última vez que se fixo.

Tratalo como o que é: unha copia rota que ata agora daba unha falsa sensación de seguridade, e mellor descubrilo agora que o día que faga falta de verdade. Primeiro, comproba se o problema é puntual —ese ficheiro concreto corrompeuse ao copiarse— ou xeral —a última restauración completa tampouco funciona, o que apunta á tarefa programada, á conexión co destino ou a que o destino se encheu hai tempo e as copias recentes nunca chegaron a escribirse. Revisa a data real do ficheiro que si puideches restaurar: se é de hai meses, a copia leva meses sen actualizarse aínda que o programa diga o contrario. Corrixido o fallo, repite a proba con outro ficheiro antes de dar o sistema por bo de novo.

Porque «sen erros» só certifica que o proceso de escritura non atopou un problema que el mesmo saiba detectar, e hai fallos que non entran nesa categoría: un ficheiro que se corrompeu ao comprimirse pero escribiuse igual, un cartafol que quedou fóra do programa de copia por un cambio de ruta que ninguén actualizou, credenciais de acceso ao destino que caducaron e o sistema segue a reintentar en silencio, un disco de destino cheo onde as copias máis recentes simplemente non caben e descártanse sen que salte ningún aviso visible. Todos estes casos xeran un historial de «completado con éxito» e unha copia inútil ao mesmo tempo. A única forma de descubrilos antes de necesitalos é intentar recuperar algo real e comprobar que o que sae é o que agardabas.

Unha persoa concreta, coa tarefa no calendario e non como algo que «alguén debería mirar de cando en vez», que é a fórmula coa que nunca se fai. Non fai falta que sexa o perfil técnico máis sénior: a proba en si —escoller un ficheiro, restauralo, abrilo, apuntar a data— pode facela calquera con acceso ao sistema de copias seguindo unha lista de comprobación fixa. O que si convén é que a mesma persoa o faga cada vez, para que note cambios de comportamento, e que o resultado quede anotado nalgún sitio con data, aínda que sexa unha folla compartida. Se na empresa non hai ninguén con tempo ou criterio para asumir isto de forma sostida, é exactamente o oco que cobre un servizo de mantemento xestionado.